Strojenie gitary elektrycznej to podstawowa umiejętność każdego gitarzysty. Nawet najlepszy instrument będzie brzmiał źle, jeśli struny nie są odpowiednio nastrojone. Regularne strojenie poprawia komfort gry, brzmienie akordów oraz precyzję podczas grania solówek i riffów.
Gitara elektryczna może rozstrajać się z wielu powodów: zmiany temperatury, intensywna gra, nowe struny, transport instrumentu albo nieprawidłowo założone struny. Dlatego warto sprawdzać strój przed każdą próbą lub koncertem.
Standardowy strój gitary
Najczęściej używany strój gitary elektrycznej to standardowe E. Struny od najgrubszej do najcieńszej powinny mieć dźwięki:
- E
- A
- D
- G
- B
- E
Najgrubsza struna znajduje się na górze instrumentu podczas gry, a najcieńsza na dole.
W praktyce gitarzyści często zapamiętują układ strun na pamięć, ponieważ strojenie staje się codzienną czynnością.
Strojenie za pomocą tunera
Najprostszą i najdokładniejszą metodą strojenia jest użycie tunera. Może to być tuner klipsowy, pedałowy, aplikacja w telefonie albo tuner w interfejsie audio.
Podczas strojenia należy uderzyć pojedynczą strunę i obserwować wskazania urządzenia. Tuner pokazuje aktualny dźwięk oraz informuje, czy struna jest za nisko czy za wysoko nastrojona.
Jeśli dźwięk jest zbyt niski, należy dokręcić klucz odpowiedzialny za daną strunę. Jeśli jest zbyt wysoki, trzeba lekko poluzować strunę. Najlepiej dochodzić do właściwego dźwięku od dołu, czyli najpierw lekko obniżyć strój i dopiero potem delikatnie go podciągnąć. Dzięki temu gitara lepiej trzyma strój.
Po nastrojeniu wszystkich strun warto jeszcze raz sprawdzić cały instrument, ponieważ napięcie jednej struny może minimalnie wpływać na pozostałe.
Strojenie metodą na słuch
Doświadczeni gitarzyści często stroją instrument bez tunera. Najczęściej wykorzystuje się metodę porównywania dźwięków między strunami.
Polega ona na tym, że:
- piąty próg struny E odpowiada pustej strunie A,
- piąty próg struny A odpowiada pustej strunie D,
- piąty próg struny D odpowiada pustej strunie G,
- czwarty próg struny G odpowiada pustej strunie B,
- piąty próg struny B odpowiada pustej strunie E.
W praktyce gitarzysta porównuje dwa dźwięki i reguluje strój tak długo, aż zabrzmią identycznie.
Ta metoda jest przydatna, ale wymaga dobrego słuchu i wcześniejszego odniesienia do poprawnie nastrojonej struny.
Strojenie nowych strun
Nowe struny bardzo szybko tracą początkowe napięcie, dlatego świeżo założona gitara często się rozstraja. Po założeniu kompletu należy kilka razy nastroić instrument i delikatnie rozciągnąć każdą strunę ręką.
Rozciąganie powinno być ostrożne. Wystarczy lekko odciągnąć strunę od gryfu na całej długości. Następnie należy ponownie sprawdzić strój. Proces powtarza się do momentu, aż gitara zacznie stabilnie utrzymywać strojenie.
Dlaczego gitara się rozstraja
Rozstrajanie instrumentu nie zawsze oznacza problem techniczny. Jest to naturalne zjawisko, szczególnie podczas intensywnej gry.
Najczęstsze przyczyny to:
- zużyte struny,
- źle założone struny,
- gwałtowne zmiany temperatury,
- mocne używanie tremolo,
- problemy z menzurą lub kluczami,
- zbyt mocne dociskanie strun podczas gry.
W gitarach z mostkiem typu Floyd Rose strojenie bywa bardziej wymagające, ponieważ napięcie wszystkich strun wpływa na równowagę całego mostka.
Strojenia alternatywne
Gitara elektryczna bardzo często wykorzystywana jest w strojeniach alternatywnych. Pozwalają one uzyskać cięższe brzmienie albo ułatwiają granie określonych akordów i riffów.
Popularne strojenia to:
- Drop D — D A D G B E,
- D Standard — D G C F A D,
- Drop C — C G C F A D,
- Open G — D G D G B D.
Niższe stroje często wymagają grubszych strun, ponieważ standardowy komplet może być zbyt luźny.
Znaczenie prawidłowej intonacji
Nawet dobrze nastrojona gitara może brzmieć fałszywie na wyższych progach. Odpowiada za to intonacja instrumentu, czyli prawidłowe ustawienie menzury.
Jeżeli dźwięk na dwunastym progu jest wyższy lub niższy niż flażolet na tym samym progu, konieczna może być regulacja mostka. To ważny element pełnego strojenia instrumentu.
Podsumowanie
Regularne strojenie gitary elektrycznej jest niezbędne do komfortowej gry i dobrego brzmienia. Najwygodniejszym rozwiązaniem jest korzystanie z tunera, jednak rozwijanie słuchu muzycznego również ma duże znaczenie.
Dobrze nastrojona gitara pozwala lepiej kontrolować instrument, poprawia jakość ćwiczeń i sprawia, że gra staje się znacznie przyjemniejsza.